Dobór wyłącznika różnicowoprądowego nie sprowadza się do wyboru prądu znamionowego. Prostowniki, falowniki i zasilacze impulsowe wpływają na kształt prądu różnicowego, dlatego trzeba uwzględnić:
- typ RCD,
- znamionowy prąd różnicowy,
- budowę sieci,
- zalecenia producenta odbiornika.
Projekt i dobór zabezpieczeń powinny należeć do osoby z odpowiednimi kwalifikacjami.
Jak działa wyłącznik różnicowoprądowy
RCD porównuje sumę prądów płynących przewodami czynnymi obwodu. Uszkodzenie izolacji lub przepływ prądu do ziemi może wywołać prąd różnicowy i zadziałanie aparatu.
Sam RCCB nie chroni przed przeciążeniem ani zwarciem i nie zastępuje przewodu ochronnego, uziemienia oraz połączeń wyrównawczych. Funkcję nadprądową zapewnia RCBO albo osobny wyłącznik nadprądowy.
Czym różnią się RCD typu AC i typu A
RCD typu AC wykrywa sinusoidalny przemienny prąd różnicowy. Typ A reaguje także na pulsujący jednokierunkowy prąd różnicowy, który może powstawać w urządzeniach z prostownikami. Ma więc szerszy zakres niż typ AC, ale nie jest przeznaczony do dowolnie dużego gładkiego prądu stałego. Dobór powinien wynikać z przewidywanego przebiegu prądu i dokumentacji odbiornika.
| Typ RCD | Wykrywany prąd różnicowy | Przykładowe zastosowania |
|---|---|---|
| AC | sinusoidalny przemienny | obwody bez odbiorników elektronicznych z prostownikami |
| A | sinusoidalny przemienny i pulsujący jednokierunkowy | wiele obwodów z jednofazowymi odbiornikami elektronicznymi |
| F | jak typ A oraz określone prądy o mieszanych częstotliwościach | m.in. jednofazowe przemienniki częstotliwości |
| B | także gładki prąd stały i przebiegi wykraczające poza typy A i F | wybrane instalacje z napędami, fotowoltaiką, UPS i ładowaniem pojazdów |
Kiedy wybrać RCD typu A lub typu F
Typ A stosuje się w wielu obwodach z jednofazowymi odbiornikami elektronicznymi. Typ F rozszerza jego właściwości o wykrywanie określonych prądów różnicowych o mieszanych częstotliwościach, spotykanych między innymi przy jednofazowych przemiennikach częstotliwości. Wymagany typ należy sprawdzić w instrukcji urządzenia i projekcie.
Kiedy potrzebny jest RCD typu B
RCD typu B wykrywa także gładki prąd stały i przebiegi wykraczające poza zakres typów A oraz F. Stosuje się go w wybranych instalacjach z napędami, fotowoltaiką, UPS i ładowaniem pojazdów.
Nie jest jednak wymagany automatycznie w każdym takim obwodzie. Punkt ładowania może zgodnie z projektem współpracować z typem A lub F i urządzeniem wykrywającym gładki prąd różnicowy DC powyżej 6 mA, jeżeli przewidują to konstrukcja stacji i obowiązujące wymagania.
Co sprawdzić przed zakupem RCD
Przy doborze aparatury do rozdzielnicy należy uwzględnić:
- typ RCD – AC, A, F lub B – dobrany do możliwego kształtu prądu różnicowego;
- prąd znamionowy In oraz znamionowy prąd różnicowy IΔn, ponieważ opisują różne właściwości aparatu;
- liczbę biegunów, układ sieci, napięcie znamionowe i sposób prowadzenia przewodów czynnych;
- parametry zwarciowe – w przypadku RCCB koordynację z zabezpieczeniem nadprądowym i warunkową wytrzymałość zwarciową, a w przypadku RCBO znamionową zdolność zwarciową;
- sposób działania – bezzwłoczne lub selektywne, odporność na niepożądane wyzwolenia oraz, dla RCBO, charakterystykę czasowo-prądową członu nadprądowego.
W ofercie ATEON znajdują się między innymi 2- i 4-biegunowe RCCB typu AC i A oraz RCBO łączące ochronę różnicowoprądową z nadprądową. Dostępność wariantów może się zmieniać, dlatego przed zakupem trzeba sprawdzić kartę produktu.
RCD 30 mA czy 10 mA
Wartość 30 mA lub 10 mA oznacza znamionowy prąd różnicowy IΔn, a nie prąd obciążenia. RCD o IΔn nie większym niż 30 mA jest powszechnie stosowany jako ochrona uzupełniająca przed porażeniem, ale nie stanowi jedynego środka ochrony.
Aparat 10 mA ma niższy próg, lecz suma naturalnych prądów upływu może zwiększać ryzyko niepożądanych wyłączeń. IΔn dobiera projektant do obwodu i przewidywanych prądów upływu.
Jak działa RCBO, czyli RCD z członem nadprądowym
RCBO łączy wykrywanie prądu różnicowego z ochroną przed przeciążeniem i zwarciem. Osobne RCBO dla poszczególnych obwodów ułatwiają lokalizację uszkodzenia i mogą ograniczyć zakres wyłączenia. Liczba zajętych modułów zależy jednak od konstrukcji aparatu i projektu rozdzielnicy, więc RCBO nie zawsze zajmie mniej miejsca.
Jak bezpiecznie dobrać wyłącznik różnicowoprądowy
Typ RCD należy dobrać do możliwych przebiegów prądu różnicowego, a In, IΔn, liczbę biegunów i parametry zwarciowe – do obwodu. Trzeba też uwzględnić selektywność, prądy upływu i instrukcje odbiorników.
Po montażu instalacja wymaga pomiarów, a przycisku TEST należy używać z częstotliwością wskazaną przez producenta. Dobór i sprawdzenie RCD powinien wykonać wykwalifikowany elektryk.
FAQ
Czy RCD typu A jest bardziej uniwersalny niż typu AC?
Typ A wykrywa sinusoidalny przemienny i pulsujący jednokierunkowy prąd różnicowy, więc ma szerszy zakres niż typ AC. Nie zastępuje jednak typu F ani B tam, gdzie mogą wystąpić inne częstotliwości lub gładki prąd stały.
Czy każdy obwód z elektroniką wymaga RCD typu B?
Nie. W wielu jednofazowych obwodach elektronicznych odpowiedni jest typ A, a przy niektórych napędach – typ F. Typ B stosuje się, gdy może wystąpić między innymi gładki prąd stały. Decydują o tym projekt, konstrukcja odbiornika i instrukcja producenta.
Czy RCD 10 mA zapewnia lepszą ochronę niż 30 mA?
Niższa wartość IΔn oznacza większą czułość, ale nie przesądza o prawidłowym doborze. RCD 10 mA może być uzasadniony w określonych obwodach, lecz przy większych naturalnych prądach upływu może wyzwalać niepożądanie. Decydują wymagania ochrony oraz wyniki obliczeń lub pomiarów.
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google
